Voorbeeld van een paradigmaverschuiving

[Deze post is geïnspireerd door het boek 'The 7 Habits of Highly Effective People' van Stephen R. Covey]

[Disclaimer]

In de vorige artikelen over het boek van Stephen R. Covey heb ik het gehad over paradigma’s. Paradigma’s bepalen hoe je dingen ziet. Het zijn je overtuigingen die bepalen hoe je naar de wereld kijkt.

In zijn boek beschrijft Stephen R. Covey de kracht van een zogeheten paradigmaverschuiving. Dit is een moment waarop een paradigma wat je hebt, verandert.

Bijna alle significante doorbraken op wetenschappelijk gebied zijn voortgekomen uit een breuk met oude denkwijzen. Oftewel, oude paradigma’s werden doorbroken. Zo’n breuk maakt het mogelijk om iets op een hele andere manier te bekijken.

Om beter duidelijk te maken wat een paradigmaverschuiving precies is, beschrijft Stephen R. Covey in zijn boek een moment waarop hij zelf een paradigmaverschuiving had en daardoor compleet anders naar een situatie keek.

Hij beschrijft hoe hij in de metro zat en er na een tijdje een vader met zijn kinderen binnenkwam. De kinderen zorgden voor veel overlast; ze schreeuwden en renden door de metro.

Tot verbazing van Stephen R. Covey greep de vader niet in, hij deed helemaal niets. Logischerwijs begon hij zich te irriteren. Na een tijdje ging hij naar de vader toe en vroeg of hij zijn kinderen wat meer zou kunnen controleren, omdat ze veel mensen tot last waren.

De vader vertelde dat ze net uit het ziekenhuis waren gekomen en dat zijn vrouw een uur geleden was overleden. Hij legde uit dat zijn kinderen niet wisten hoe ze ermee om moesten gaan en hij zelf ook niet.

Je kan je voorstellen welke paradigmaverschuiving bij Stephen R. Covey plaatsvond. Zijn overtuiging veranderde compleet, de irritatie verdween in één klap. In plaats van irritatie ontstond er een gevoel van medelijden.

Een ander herkenbaar voorbeeld. Stel je voor dat je in de auto voor de rotonde wacht en iemand geen knipperlicht aangeeft maar de rotonde wel verlaat. De kans is groot dat dit je irriteert.

Waarschijnlijk vind je de bestuurder asociaal/lui. Dit is je paradigma wat op zo’n moment ontstaat; je overtuiging. Stel je voor dat je erachter komt dat deze bestuurder op weg is naar het ziekenhuis omdat zijn vrouw in een ernstig ongeluk is beland.

Het lijkt me dat je deze persoon dan niet meer asociaal/lui vindt. Je paradigma is veranderd. Zo zie je dat een paradigmaverandering leidt tot andere gedachtes en mogelijk andere acties.

Een paradigmaverschuiving vindt vaak plaats als nieuwe informatie en/of ervaringen onze heersende overtuigingen ‘uitdagen’ en we ervoor openstaan om die overtuigingen aan te passen. In het voorbeeld wat ik net gaf zorgt de nieuwe informatie ervoor dat je overtuiging onmiddellijk verandert.

Soms is de informatie en/of ervaring niet zo sterk dat je paradigma direct verandert. In zo’n geval is het belangrijk om open te staan voor nieuwe inzichten, om niet te blijven vasthouden aan je heersende overtuigingen.

Als je een paradigmaverschuiving je leven in positieve zin wilt laten veranderen, moet je er wel voor openstaan om je paradigma’s te wijzigen. Een paradigmaverandering is namelijk noodzakelijk als je grote veranderingen wilt maken.

Zoals we hebben gezien in de voorbeelden zullen andere paradigma’s leiden tot andere gedachtes. Die andere gedachtes zullen je acties ook ‘automatisch’ veranderen.

De overgang van actief naar passief beleggen is ook een voorbeeld van een paradigmaverandering. Vroeger was de heersende overtuiging dat je alleen kon investeren als je er verstand van had; als je bedrijven kon analyseren en aandelen waarderen.

Hier is verandering in gekomen door de opkomst van ETF’s. Deze ETF’s maken het mogelijk voor mensen om vrijwel zonder kennis ‘mee te surfen’ op het rendement van bedrijven.

Een paradigma wat veel mensen hebben is dat ze zullen werken tot de pensioenleeftijd. Je kan je voorstellen dat als dit je heersende overtuiging is, je hier automatisch naar zal gaan leven.

Als je echter je paradigma verandert, als je durft te geloven dat je door te investeren eerder met pensioen kan gaan, dan zal je gedrag automatisch wijzigen. Je zal in lijn met deze nieuwe overtuiging gaan handelen en geld opzijzetten om te investeren.

Vond je dit een interessante post? Dan is mijn gratis Telegram-groep of Discord-server misschien iets voor jou! Hier deel ik dagelijks content met betrekking tot investeren, mindset en financiën. Klik hier om een kijkje te nemen!